เมื่อวันที่ 9 กันยายน 2569 สำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (สอวช.) ร่วมกับ กรมวิทยาศาสตร์บริการ (วศ.) ภายใต้ กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เดินหน้าทดสอบยานยนต์เชื่อมต่อและขับขี่อัตโนมัติ (Connected and Autonomous Vehicles: CAV) ระดับ 4 (Level 4) เป็นครั้งแรกของประเทศไทย ซึ่งฝ่ายนโยบายระบบคมนาคมแห่งอนาคต สอวช. นำโดย ดร.ธนาคาร วงษ์ดีไทย กรรมการและเลขานุการคณะกรรมการกำกับโครงการฯ พร้อมด้วย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อนันต์ชัย อยู่แก้ว ประธานกรรมการกำกับโครงการฯ รองศาสตราจารย์ ดร.ยศพงษ์ ลออนวล และผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.นักสิทธ์ นุ่มวงษ์ ที่ปรึกษาคณะกรรมการกำกับโครงการฯ ดร.นพคุณ บุญกระพือ กรรมการกำกับโครงการฯ นายรักษ์พล กังน้อย ผู้แทนจากบริษัท ดับบลิวเอชเอ อินดัสเตรียล ดีเวลลอปเมนท์ จำกัด (มหาชน) และ Prof. Dr.Takeyoshi Imai อาจารย์ผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายจาก Hosei University ประเทศญี่ปุ่น ได้เข้าร่วมสังเกตการณ์ ลงพื้นที่เยี่ยมชมและติดตามการทดสอบ CAV ระดับ 4 ณ ศูนย์ทดสอบยานยนต์เชื่อมต่อและขับขี่อัตโนมัติ (T-CAVs) จังหวัดระยอง เพื่อเก็บข้อมูลจากการทดสอบจริง และนำไปสู่การจัดทำข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย หลักเกณฑ์และแนวทางการทดสอบ ตลอดจนเตรียมความพร้อมของประเทศไทยในการรองรับเทคโนโลยียานยนต์อัตโนมัติระดับสูงในอนาคต
การทดสอบดังกล่าวเป็นส่วนหนึ่งของโครงการ “การศึกษาและจัดทำข้อเสนอแนะเชิงนโยบายด้านยานยนต์เชื่อมต่อและขับขี่อัตโนมัติ (CAV) ระดับ 3 ขึ้นไป” ภายใต้บันทึกข้อตกลงความร่วมมือระหว่าง สอวช. และ วศ. โดย สอวช. สนับสนุนและขับเคลื่อนการดำเนินงานในเชิงนโยบาย และ วศ. เป็นหน่วยงานดำเนินโครงการ โดยมี ดร.ปาษาณ กุลวานิช เป็นหัวหน้าโครงการ ที่มุ่งนำองค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และข้อมูลเชิงประจักษ์มาใช้สนับสนุนการกำหนดนโยบายด้าน CAV ของประเทศ
ทั้งนี้ โครงการฯ มุ่งศึกษาความพร้อมของประเทศไทยในการรองรับ CAV ระดับสูง ทั้งด้านเทคโนโลยี ความปลอดภัย โครงสร้างพื้นฐาน และสภาพแวดล้อมที่เกี่ยวข้อง รวมถึงศึกษาศักยภาพของผู้ประกอบการไทยในการเข้าสู่ห่วงโซ่มูลค่า CAV และสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการทดสอบ พัฒนา และดึงดูดการลงทุนด้านยานยนต์อัตโนมัติ เพื่อวางรากฐานให้ประเทศไทยก้าวสู่การเป็นฐานทดสอบและพัฒนา CAV ในระดับภูมิภาค




การลงพื้นที่ครั้งนี้เป็นส่วนหนึ่งของการกำกับและติดตามการดำเนินโครงการ เพื่อให้ผลการทดสอบและการศึกษาสามารถนำไปใช้ประโยชน์ในการจัดทำนโยบายได้อย่างเป็นรูปธรรม โดยคณะกรรมการกำกับโครงการฯ มีหน้าที่กำหนดแนวทาง กำกับติดตามการดำเนินงาน และผลักดันการใช้ประโยชน์จากผลการดำเนินโครงการให้สอดคล้องกับนโยบายด้านการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อววน.) และเป้าหมายของประเทศ
การทดสอบได้รับความร่วมมือจาก บริษัท ZelosTech ในการนำยานยนต์อัตโนมัติระดับ 4 สำหรับการขนส่งสินค้ามาทดสอบในประเทศไทย โดยรถสามารถควบคุมการขับขี่ด้วยระบบอัตโนมัติภายใต้ขอบเขตและสภาพแวดล้อมการทำงานที่กำหนด (Operational Design Domain: ODD) เพื่อศึกษาสมรรถนะ ข้อจำกัด และการตอบสนองของระบบภายใต้บริบทและสภาพแวดล้อมของประเทศไทย
การทดสอบจัดขึ้นระหว่างวันที่ 1–10 กันยายน 2569 ครอบคลุมกว่า 20 สถานการณ์ทดสอบ ที่สอดคล้องกับสภาพการจราจรและบริบทการใช้งานของประเทศไทย อาทิ การหลีกเลี่ยงการชนกับรถยนต์ รถจักรยานยนต์ และคนเดินเท้า การตอบสนองต่อสัญญาณไฟจราจร การเลี้ยวผ่านกระแสจราจร การรักษาช่องทางและระยะห่างจากรถคันหน้า ตลอดจนการจอดรถและการเคลื่อนตัวเข้าสู่ช่องจราจร เพื่อประเมินสมรรถนะของระบบทั้งด้านการรับรู้สภาพแวดล้อม การตัดสินใจ และการตอบสนองอย่างปลอดภัย




นอกจากการทดสอบ ณ ศูนย์ T-CAVs แล้ว โครงการยังเตรียมขยายผลการทดสอบไปยังพื้นที่ปิด ณ นิคมอุตสาหกรรมอีสเทิร์นซีบอร์ด (ESIE) จังหวัดระยอง เพื่อศึกษาการทำงานของยานยนต์อัตโนมัติในสภาพแวดล้อมที่ใกล้เคียงกับการใช้งานจริง และรวบรวมข้อมูลด้านสภาพถนน โครงสร้างพื้นฐาน สภาพแวดล้อม และปัจจัยเฉพาะของประเทศไทย สำหรับประเมินความพร้อมและข้อจำกัดของการนำ CAV มาใช้งานในประเทศ
ข้อมูลจากการทดสอบจะถูกนำมาวิเคราะห์ทั้งในมิติเทคโนโลยี ความปลอดภัย โครงสร้างพื้นฐาน และสภาพแวดล้อมในการใช้งาน เพื่อใช้ประกอบการพัฒนา ข้อเสนอแนะเชิงนโยบาย หลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการอนุญาตทดสอบ CAV ระดับ 3 ขึ้นไป รวมถึงศึกษาความเป็นไปได้ในการรองรับการทดสอบ CAV ระดับ 4 ในพื้นที่ที่เหมาะสม เช่น พื้นที่ปิด นิคมอุตสาหกรรม และพื้นที่เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (EEC)


การทดสอบ CAV ระดับ 4 เป็นครั้งแรกของประเทศไทย ถือเป็นก้าวสำคัญในการเชื่อมโยง “เทคโนโลยี–การทดสอบ–ข้อมูลจริง–นโยบาย” เข้าด้วยกัน และสะท้อนการใช้ศักยภาพของระบบ อววน. ภายใต้กระทรวง อว. เพื่อสนับสนุนการกำหนดนโยบายด้านคมนาคมแห่งอนาคตบนฐานข้อมูลเชิงประจักษ์
ผลจากโครงการจะเป็นส่วนหนึ่งของการวางรากฐานให้ประเทศไทยมีกรอบกำกับดูแล โครงสร้างพื้นฐานการทดสอบ องค์ความรู้ บุคลากร และผู้ประกอบการภายในประเทศ ที่พร้อมรองรับการพัฒนา CAV ตลอดจนสร้างความเชื่อมั่นให้แก่ผู้พัฒนาเทคโนโลยีและนักลงทุนจากต่างประเทศ รวมถึงสนับสนุนการยกระดับประเทศไทยสู่การเป็นฐานทดสอบและพัฒนาเทคโนโลยียานยนต์อัตโนมัติในระดับภูมิภาคต่อไป

