กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) โดย สำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (สอวช.) จัดการประชุมเสวนาในหัวข้อ “กลไกและนโยบายการพัฒนากระบวนการบ่มเพาะและการเชื่อมต่อสู่ University Holding Company (UHC)” ณ ห้องประชุมหว้ากอ 4 สอวช. และผ่านระบบออนไลน์ เมื่อวันที่ 22 ธันวาคม 2568 เพื่อเป็นเวทีแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับแนวทางการยกระดับหน่วยบ่มเพาะผู้ประกอบการของมหาวิทยาลัยไทย ให้สามารถเชื่อมโยงและสนับสนุนการดำเนินงานของ University Holding Company ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

การประชุมครั้งนี้จัดขึ้นภายใต้ โครงการพัฒนามาตรการและกลไกการเพิ่มจำนวนวิสาหกิจนวัตกรรมรายใหม่ระยะเริ่มต้น (Early-stage) ผ่านการยกระดับหน่วยบ่มเพาะผู้ประกอบการเพื่อส่งเสริมการลงทุนของ UHC โดยมีเป้าหมายเพื่อนำเสนอผลการศึกษาสถานะและช่องว่างของระบบบ่มเพาะในมหาวิทยาลัย รับฟังความคิดเห็นจากผู้บริหารและผู้ปฏิบัติงานจริง และร่วมกันออกแบบข้อเสนอเชิงนโยบายที่สามารถนำไปใช้ได้จริงในบริบทของมหาวิทยาลัยที่มีความหลากหลาย

ภายในงาน ดร.กรัณฑรัตน์ นาขวา ผู้ช่วยผู้อำนวยการ สอวช. ได้กล่าวถึงภาพรวมนโยบาย University Holding Company ของประเทศว่า เป็นกลไกสำคัญในการยกระดับบทบาทของมหาวิทยาลัยให้มีส่วนร่วมในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานนวัตกรรม ผ่านการนำผลงานวิจัย องค์ความรู้ และเทคโนโลยีไปใช้ประโยชน์เชิงพาณิชย์อย่างเป็นระบบ โดยเน้นว่าการพัฒนา UHC จำเป็นต้องดำเนินควบคู่ไปกับการยกระดับหน่วยบ่มเพาะผู้ประกอบการตั้งแต่ต้นน้ำ เพื่อสร้างฐาน Startup และ Spin-off ที่มีคุณภาพและพร้อมเติบโต

จากนั้น คณะที่ปรึกษาจากสถาบันวิจัยและให้คำปรึกษาแห่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ นำโดย ดร.อติชาต พฤฒิกัลป์ ได้นำเสนอผลการศึกษาสถานการณ์และความท้าทายของระบบบ่มเพาะในมหาวิทยาลัยไทย ซึ่งสะท้อนให้เห็นข้อจำกัดสำคัญ อาทิ ความไม่คล่องตัวด้านกฎระเบียบ ช่องว่างด้านการจัดการทรัพย์สินทางปัญญา การขาดแคลนบุคลากรที่มีทักษะเชิงธุรกิจ และการทำงานที่ยังขาดการเชื่อมโยงระหว่างหน่วยงานภายในมหาวิทยาลัยและ University Holding Company พร้อมทั้งเสนอกรอบการยกระดับสมรรถนะของกระบวนการบ่มเพาะ เพื่อให้สอดคล้องกับเป้าหมายและอัตลักษณ์ของแต่ละมหาวิทยาลัย

ช่วงเสวนาแลกเปลี่ยนความคิดเห็น ผู้บริหารจากหลายมหาวิทยาลัยได้ร่วมสะท้อนประสบการณ์จริงในการดำเนินงานด้านการบ่มเพาะและ UHC โดยเห็นตรงกันว่า ความสำเร็จของการพัฒนากิจการจากมหาวิทยาลัยไม่ได้ขึ้นอยู่กับเงินทุนเพียงอย่างเดียว แต่ต้องอาศัยการปรับกรอบความคิด การแยกบทบาทระหว่างนักวิจัยกับผู้บริหารเชิงพาณิชย์ และการออกแบบกลไกสนับสนุนที่สอดคล้องกับธรรมชาติของธุรกิจฐานนวัตกรรม

ในช่วงท้าย ผู้เข้าร่วมได้ร่วมกันจัดลำดับความสำคัญของประเด็นเชิงนโยบาย เพื่อใช้เป็นข้อมูลประกอบการพัฒนามาตรการและกลไกสนับสนุนในระยะต่อไป โดย สอวช. จะนำผลจากเวทีเสวนาครั้งนี้ไปสังเคราะห์และพัฒนาเป็นข้อเสนอเชิงนโยบาย เพื่อสนับสนุนการยกระดับหน่วยบ่มเพาะผู้ประกอบการของมหาวิทยาลัย และเสริมสร้างบทบาทของ University Holding Company ในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานนวัตกรรมของประเทศอย่างยั่งยืน